Enter your keyword

با فساد اداری چه باید کرد؟

Beautifully suited for all your web-based needs

با فساد اداری  چه باید کرد؟

با فساد اداری چه باید کرد؟

فساد اداری منحیث یک مرض مزمن و همگانی مهمترین سد و مانع فرا راه  ترقی و تعالی در جوامع انسانی محسوب میگردد، قبل از بحث روی علل و عوامل فساد اداری و بیان تأثیرات سوء و راهکارهای مبارزه با آن، لازم است تا به تعریف کوتاهی از فساد اداری بپردازیم
هرچند ازفساد اداری تعاریف متعددی صورت گرفته است اما بطور عام و جامع فساد اداری آن دسته از فعالیت های کارکنان و مسؤلان دولتی است که اولاً به منافع و مصالح عمومی صدمه بزند و ثانیاً هدف از انجام آن نفع رساندن به خود یا به شخص ثالث باشد
همچنان تصور دیگری که در رابطه با فساد اداری وجود دارد این است که فساد اداری عبارت از اقدامات ویرانگری است که در صورت های اختلاس، رشوت، خویشاوند گماری، پارتی بازی، حقداری و غیره ظاهر میشود

عوامل فساد اداری

درین شکی نیست که فساد اداری معلول یک سلسله عوامل و پیش مؤلفه هایی است که رشد فزاینده ی این عوامل فساد اداری را تشدید می بخشد
ژرفا و پهنای فساد اداری در هر نظام سیاسی و هر اداره مستقیماً متناسب است به حضور افراد و اشخاص نا سالم و نا اهل در رأس و طول آن نظام و اداره
یعنی آنجا که کارها بیشتر به افراد نا اهل سپرده شود گستره ی فساد اداری بیشتر خواهد بود
و برعکس آنجا که اهل کار و افراد سلیم و متعهد حضور بیشتر و نیرومند تر داشته باشند، طیف صلاح و فلاح بیشتر  بنظر میرسد
به عباره ی دیگر، آنجا که اهل کار، یعنی متخصصین رشته و افراد متعهد به موازین وجدانی، اخلاقی، اجتماعی، و دینی در رأس امور یک نظام یا اداره قرار دارند از فساد خبری نیست و نباید باشد
و آنجا که یکی از عناصر اهلیت ( تخصص و یا تعهد) وجود نداشته باشد، صد در صد اشکالاتی در اجرای امور رونما میگردد که در رأس آن فساد اداری قرار دارد
با در نظرداشت توضیحات فوق به یقین میتوان حکم نمود که هرجا که فساد وجود دارد، یا اشخاصی که در رأس آن اداره قرار دارند فاقد سلامت مطلوب هستند، یعنی تعهد و وجدان بیدار ندارند ویا هم با همه تعهدی که دارند بی بهره از تخصص و فاقد  مدیریت و کفایت لازم خواهند بود، و برعکس در هر نظام و اداره ی که سلامت اداری، مالی، اخلاقی، فنی و مسلکی در امور آن حکم فرماست یقیناَ که مسؤلین آن دستگاه انسان های سلیم، متعهد، متخصص و با کفایت اند
به نکته ی دیگری که باید اشاره شود اینست که اهلیت در کار صرف به معنی تخصص محض نیست
و آنانیکه اهلیت در کار را صرف از زاویه ی تخصص مشاهده میکنند و نقش تعهد و پا بندی به اصول اخلاقی و وجدانی را نادیده میگیرند جداً مرتکب اشتباه بزرگی شده اند، زیرا آناً می بینیم که افراد و اشخاص انجام دهنده و حمایت کننده ی فساد اداری در جوامع افراد نا سالم اعم از پولیس، مخبر، سارنوال، قاضی،والی، رئیس، وزیر و سایر متخصصین مجرب، تحصیل کرده و صاحب صلاحیت اند، نه اشخاص بی سواد و غیر مسلکی
به همین دلیل است که سپردن امور و کارها به اهل آن به حیث یک اصل در رهنمونی های دینی و عقیدتی ما پذیرفته شده است، چنانچه خداوند “ج” میفرماید
( اِنَّ اللهَ یَامُرُکُم اَن تُؤدُ الاَمَانَاتِ اِلی اَهلِهَا)
یعنی، بدون شک خداوند “ج” به شما امر میفرماید تا امانات را به اهل آن بسپارید
و درین شکی وجود ندارد که امور مربوط به نظام و اداره ی یک کشور از اساسی ترین مسایل و بزرگترین امانتی است که باید به اهل آن سپرده شود، در غیر آن شاهد فجایع عجیبی از جمله فساد اداری خواهیم بود

بر علاوه ی آنچه در بالا گفته شد، علل و عوامل ضمنی دیگری مانند عدم شایسته سالاری ، ضعف در تقوا، استعمار اقتصادی ، فقر، توزیع نا عادلانه ی ثروت ، مادیگرایی ، تعصبات، گرایش های قومی، حزبی و سمتی، فقدان اراده ی سیاسی و اجتماعی برای محو فساد اداری، فقدان قوانین و راهکار های  مناست مبارزه با فساد اداری، عدم نظارت جدی و دقیق، معاش اندک و متفاوت مأمورین ادارات  و یک سلسله عوامل حاشیه یی دیگری را نیز میتوان از جمله ی عوامل بوجود آورنده و تشدید کننده ی  فساد اداری دانست که مقاله ی هذا گنجایش توضیح مفصل هرکدام آنها را ندارد، بناءً به همین قدر بسنده نموده و به بیان تأثیرات سوء و منفی این پدیده ی شوم ( فساد اداری ) میپردازیم

تأثیرات منفی فساد اداری

چون فساد اداری یکی از زشت ترین و خطرناک ترین پدیده های منفی میباشد، مسلماً تاثیرات سوء و منفی آن نیز به همان پیمانه شدید تر و خطرناکترست و صدمات مادی و معنوی  غیر قابل جبرانی را بر فرد و جامعه وارد میسازد
در حقیقت یکی از اسباب پس مانی و پامال شدن عدالت در جوامع انسانی موجودیت فساد اداری میباشد
فساد اداری باعث میشود تا منابع زیر زمینی و سرمایه های ملت ها در معرض چپاول و نابودی قرار گرفته و نفع آن به جیب اجانب و چند تن محدود از فاسدان و نوکران داخلی آنها بریزد و به این اساس شدید ترین ضربه را بر قشر محروم و فقیر جامعه قهراً تحمیل مینماید
فساد اداری باعث میشود تا از میزان اثر بخشی و مشروعیت دولت بخصوص سیستم عدلی و قضایی آن کاسته شده و سبب به خطر افتادن امنیت و ثبات جامعه گردد و در نتیجه باعث قطع امید مردم به توانایی های دولت و آینده ی بهتر میگردد
فساد اداری میتواند سبب بلند رفتن گراف جرایم و خود سری ها در جامعه نیز گردد، زیرا وقتی مجرمین با پرداخت رشوه از چنگال قانون و تطبیق جزا فرار مینمایند، خواهی نخواهی انگیزه ی ارتکاب جرم را در آنهایی که ترس مجازات را دارند تقویت میبخشد.
موجودیت فساد داری در یک جامعه باعث میشود تا ثروت نه به عنوان وسیله ی زندگی کردن، بلکه به مثابه ی هدف زندگی قرار گیرد و هرکس به هر قیمتی  ولو که با اجرای فساد و ضرر رساندن به دیگران نیز شده است به جمع اوری پول و مادیات بپردازد
و بالآخره باید گفت که سر انجام فساد اداری به رکود اجتماعی، سیاسی، فرهنگی و اقتصادی منتهی خواهد شد که در نهایت از بین رفتن و اضمحلال جامعه را در پی خواهد داشت

راهکار های مبارزه با فساد اداری

«مبارزه با فساد اداری در شرایطی که مفسد مقتدر باشد، برای قشر بی دفاع ، منّور و مصلح یک جامعه، بی نتیجه، زیانبار و حتی بعضاً مرگ را در قبال خواهد داشت»
مشکل فساد اداری مخصوص یک نظام خاص نیست، بلکه مرض مزمن در سرتاسر تاریخ و جامعه ی بشری بوده و میباشد، بناءً بهتر است تا راهکار های مبارزه با فساد اداری بطور علمی و جهان شمول مطرح گردد تا از آن برای نجات همه ی ملت ها و جوامع بشری نسخه گرفته شود

برای پیشگیری از شیوع و مهار کردن این پدیده ی شوم “فساد اداری” به نکات زیر باید توجه جدی صورت گیرد

روحیه ی ایمان و تقوا و خدا ترسی در میان مردم و کارکنان نظام ها و ادارات مختلف بیشتر از پیش تقویت گردد
شایسته سالاری و اصل سپردن کار به اهل آن در امر گماردن کارکنان ادارات به مثابه ی یک اصل قانونی و شرعی رعایت گردد
قوانین مربوط به فساد اداری باید تعدیل و اصلاح شده و برای مرتکبین آن “فساد اداری” مجازات شدید تعین و تطبیق گردد
وضع معیشتی کارمندان نهاد ها و ادارت دولتی بالا برده شده و نظارت عمومی بر این نهاد ها اعم از جانب ادارات مربوطه و یا نهاد های مدنی افزایش یابد
از همه مهمتر اینکه نهاد های عدلی و قضایی در کشور اصلاح و افراد شایسته ، متعهد و متخصص در آنها جابجا گردند
در اخیر خاطر نشان باید ساخت که تجارب هزاران ساله ی بشریت نشان میدهد که تا زمانیکه بدون تبعیض، تعصب و روابط خصوصی، واقعاً کار به اهل کار، یعنی انسان های سلیم، با ایمان،انسان دوست، وطندوست، صادق، عامل ، متعهد و متخصص سپرده نشود با هیچ ریفورم تبلیغاتی، امنیتی ، قضایی، پولیسی، اقتصادی و غیره روش ها و راهکارهای ناکام به هیچگونه فساد از جمله فساد اداری در هیچ جای دنیا نمیتوان پایان داد
با توجه به پرابلم گسترش و تعمیق فساد اداری و ریشه دوانی آن در همه زمینه های کاری دولتی و خصوصی امیدواریم تا رهبری محترم جمهوری اسلامی افغانستان و همه ی مسؤلین و موظفین مؤسسات خصوصی بتوانند برنامه ی اصلاح و مبارزه با فساد اداری را از همین یک راه اساسی و بنیادی آن، یعنی توظیف اهل کار در امور مربوطه  بمنصه ی عمل گذارند، تا همه با هم شاهد محو و نابودی این پدیده ی زشت و ویرانگر”فساد اداری” و در نتیجه، شاهد  شگوفایی و ترقی کشور عزیز مان افغانستان  باشیم

مسند

No Comments

Post a Comment

Your email address will not be published.